some quotes....

I just want to tell you, I'm the one who was supposed to take care of everything. I'm the one who was supposed to make everything okay for everybody. It just didn't work out like that. And I left. I left you... And now, I'm an old broken down piece of meat... and I'm alone. And I deserve to be all alone. I just don't want you to hate me.

-Randy 'The Ram' Robinson, The Wrestler

mardi 25 août 2009

Sunset Blvd. (1950)


Sunset Blvd. (Đại lộ Hoàng hôn) có lẽ là bộ phim có cái tựa vào loại buồn nhất trong lịch sử Hollywood, và nội dung phim cũng hoàn toàn tương xứng với cái tên của nó. Phim nói về một ngôi sao phim câm hết thời (Gloria Swanson), người luôn ảo tưởng sẽ được Cecil B. DeMille (đạo diễn của nhiều siêu phẩm Hollywood hoành tráng về hình ảnh nhưng nội dung tầm thường, một phong cách mà Michael Bay của Transformers đã theo đuổi từ hơn chục năm nay) mời vào những bộ phim kinh phí lớn để có thể trở lại với trường quay, trở lại với vị thế một ngôi sao được cả triệu người hâm mộ. Sự thực khắc nghiệt hơn nhiều, giới điện ảnh coi bà chỉ là thứ đồ cổ thuộc về quá khứ từ "cả nghìn năm trước", hâm mộ bà có lẽ chỉ còn người quản gia trung thành và một anh chàng biên kịch thất nghiệp, "người yêu" của bà mặc dù thực tế thì anh ta ở bên cạnh bà vì tiền và trên hết là vì sự thương cảm đối với người phụ nữ 50 tuổi nhưng chưa bao giờ lớn quá tuổi 25. Cả bộ phim là một vở bi kịch lớn, bi kịch của ngôi sao phim câm - một ngọn lửa đã tàn và không bao giờ còn có thể bùng cháy, bi kịch của một chàng thanh niên phải đứng trước lựa chọn giữa tình yêu với cô gái 22 tuổi hay tình thương đối với bà cô 50 tuổi, bi kịch của những con người bị công nghiệp điện ảnh bỏ rơi bất chấp việc họ cống hiến toàn bộ trí óc, sức lực, tuổi trẻ và cả cuộc đời cho nó (chưa kể khuôn mặt và thân thể cho giải phẫu thẩm mỹ để làm vừa mắt các đạo diễn). Từng câu thoại, từng ánh mắt của người phụ nữ già thể hiện sự mù quáng của bà trước thực tại (thứ mà chính bà đã rời bỏ từ nhiều năm, thậm chí trong dinh thự rộng mênh mông của ngôi sao còn không có lấy một quyển lịch, một chiếc đồng hồ) nhưng cũng đem lại cho người xem sự chua xót khi phải chứng kiến con người từng đứng giữa hào quang ấy đi tới chỗ diệt vong (road to perdition). Những con người xung quanh bà cũng không khá hơn, họ, một già một trẻ, cũng chẳng thể kéo bà trở lại với cuộc đời, họ thậm chí còn chẳng thể thoát ra khỏi vòng xoáy quá khứ và căn nhà rộng lớn nhưng chẳng khác gì một nhà tù của ngôi sao, Ngay cả anh chàng biên kịch chỉ vừa hết tuổi thanh niên cũng phải thốt lên với cô gái trẻ: "Smart girl. Nothing like being 22!" cứ như thể anh ta cũng đã trở thành một "waxwork" của bà diễn viên già, và sự thực thì anh ta cũng đã dần biến thành một "dim figure" trong căn nhà của bà.

Để làm nổi bật cái bi kịch con người ấy, không gì phù hợp hơn ngoài phong cách quay và bố trí ánh sáng theo kiểu Citizen Kane của Orson Welles, bộ phim đầu tiên và cũng là xuất sắc nhất trong dòng phim "road to perdition" của những con người từng tắm trong danh vọng. Những cảnh quay trong căn biệt thự của ngôi sao già làm người xem nhớ ngay tới dinh thự Xanadu to lớn, lạnh lẽo của nhà tỷ phú cô độc Charles Foster Kane, cả hai bối cảnh rộng lớn đều chỉ làm chủ nhân của nó trở nên nhỏ bé hơn, cô đơn hơn và đau đớn hơn trong cái bi kịch do chính họ tạo ra. Theo đúng phong cách của Billy Wilder, thoại của Sunset Blvd. cũng thông minh, ấn tượng và tất nhiên, buồn trong đó có những câu đã trở thành kinh điển như "I am big. It's the pictures that got small" hay "I hate that word (comeback)! It's a return!". Thật trùng hợp là bộ phim đánh bại Sunset Blvd. ở giải Oscar năm 1950, All About Eve, cũng là một phim buồn về đề tài giới giải trí Mỹ, người thủ vai chính của All About Eve là Bette Davis, một trong những huyền thoại lớn nhất của Hollywood thời kì hoàng kim, bà cũng có cặp mắt lớn và cách diễn bùng nổ cực kì hợp với vai ngôi sao phim câm của Sunset Blvd., tuy nhiên khó có thể tưởng tượng được rằng bộ phim của Billy Wilder sẽ thành công trọn vẹn nếu thiếu diễn xuất xuất thần, vừa buồn bã, vừa cuồng loạn của Gloria Swanson, người đã biến cặp mắt mở to của ngôi sao phim câm trở thành biểu tượng của những bi kịch Hollywood trong suốt nửa thế kỉ sau đó. Thập niên 1980 ở Pháp thịnh hành bài hát Magic Boulevard (một bài hát hoàn toàn tiếng Pháp nhưng lại có tựa tiếng Anh) nói về một cô gái nhân viên rạp chiếu phim, người luôn tưởng tưởng ra mình trong vai diễn của những ngôi sao lớn để rồi nhận ra rằng cô mãi luôn là cô gái cô đơn giữa biển khán giả tới rạp, những người đã và sẽ không bao giờ biết tới cô. Tương tự đa số những bài hát Pháp khác, Magic Boulevard là một bản nhạc buồn, rất buồn, và có lẽ nó xứng đáng là sự tưởng nhớ cho Sunset Blvd., bộ phim, hay đúng hơn là bi kịch mãi mãi của Hollywood.